Spring naar inhoud

Kapsalonade (F. Starik) & PJ Roggeband

oktober 22, 2007

Leven uit een koffer met PJ Roggeband, F. Starik en
de stadsdichter uit Gorinchem zo luidde ongeveer de
aankondiging die Roggeband per e-mail rondstuurde.

En dat wilde ik wel even gaan smaken, want leven uit
een koffer, hoe proeft dat? Getogen dus naar de Arto-
teek op de Grote markt 17 in Gorinchem alwaar de be-
zoeker direct al na het betreden van de eerste trap (de
ruimte was op de eerste verdieping) tegen een levens-
groot gedicht “Pannenset in een rolkoffer” aan knalde
van F. Starik dat op de wand was bevestigd. Het is een
vers uit zijn dit jaar uitgekomen bundel Songloed die
ook de clubkeuze van het voorjaar 2007 was van de
Poëzieclub (u weet wel; blad Awater en zo).

Starik mocht de kofferavond openen. Uiteraard deed
hij dat met een aantal gedichten uit de nieuwe bundel
Songloed (door Alain Delmotte danig fijn besproken op
de site van Poëzierapport), waaronder ook ’t genoem-
de rolkoffergedicht. Nu is het met deze dichter zo dat
er tijdens zijn optreden, zo mocht ik al eerder beleven,
iets van een sleetse dominee in hem lijkt te gaan schuil-
en,

Kl_bew_pict0002

iets als een voorganger die dan wel niet het goddelijke
van God maar toch zeker het licht zwartgoddelijke van
het leven vanaf de kansel (in dit geval een houtkleurige
katheder) via zijn gedichten in de keeltjes van de niet
al te ingewijde schaapjes wil penselen. Zo ook deze a-
vond, al leek de dichter zich dit keer wel weinig moeite
te getroosten zijn optreden tot een succes te maken
als was ie inmiddels wellicht ietwat te verveeld geraakt
van al dat voorlezen overal en nergens. Ja, zelfs een
beetje blasé leek hij gezien de ogenschijnlijk verveelde
wijze waarop hij de voordracht deed.

En toch wonder boven wonder.

Het publiek; ademloos namelijk. Zelfs nadat hij even
later aankondigde iets van minder zwaarte te gaan
voorlezen om de pret wat meer in de tent te krijgen
(vrije vertaling, WS) wilde het publiek door de voor-
gaande aangesmeerde maar ook ironisch gexc3xabnte
zwaarsfeer niet aan de lach, wat de dichter, na de
voordracht van de pret, deed opmerken dat er heus
gelachen mocht worden waarna er toch nog een gei-
nig wakkergemaakt buldertje door de zaal klonk.

Een uitgekiende optreedpose uiteindelijk?

Want het werkte vreemd genoeg, deze wat vermoeide
blaséhouding. Het was daardoor of het licht existentia-
listische (gepikt van juryrapport clubkeuze) in zijn ge-
dichten precies die zwaarte kreeg die nodig was om
het publiek redelijk ademloos te laten toehoren in het
plaatsje Gorinchem.

Na Starik mocht PJ Roggeband. Hij begon met het tonen
van een dia-serie over een verre tocht naar de Solovitski
eilanden in het Noorden van Rusland. In zijn koffer het
werk van Daniil Charms en Velimir Chlebnikov. Na een
aantal dia’s waarin getoond werd dat Roggeband o.a. het
huisadres van Charms niet kon vinden, de nummering in
de straat ging van …5, 6, 7.57, 9, 10 etcetera. Charms
woonde ooit op nummer acht volgens de overlevering.
Later bleek .57 nummer acht te vertegenwoordigen. Er
volgden nog wat plaatjes uit Rusland, echter het was een
teveel aan beelden om ze hier op te noemen maar uit-
eindelijk kwam het erop neer dat Roggeband op de Solo-
vitski eilanden belande alwaar voor een kruishout met af-
dakje het idee van de elf zo in zijn lijf sprong dat hij er ter
plekke ideeën over kreeg. Dat was in ’91. In dat jaar ook
plaatste hij deze tekst “Ik herhaal 11” in de krant om daar-
na te zweren dat hij elf jaar later de elf weer in de wereld
zou helpen. In 2002 ontstond dan ook een archief van elf-
letterige trefwoorden op een weblog dat de vorm kreeg van
de breedste site van de wereld. Het is de bedoeling dat dit
project tot 2013 doorgaat aldus de kunstnaar in tekenen/
taal en theater. Na deze dia-serie toverde Roggeband o.a.
een paar houten podia in de vorm van schoenen uit zijn
koffer om van daaraf nog wat (korte verhaaltjes, o.a. een
vertaling van Charms) voor te dragen waarmee hij de lach-
ers door de komische lading van die verhaaltjes makkelijk
aan het al door Starik voorgebakken lachje kreeg.

Kl_bew_pict0009

Pauze.
Gratis drank.
Gratis nootjes.
Een gratis ook veel stemgeklep in de pauzerende oren.

Na de pauze was het vreemd genoeg zo gebeurd met de
avond ‘Leven uit een koffer” want de stadsdichter van Go-
rinchem Ro van Doesburg had er kennelijk niet veel zin in
of hij mocht niet langer, dat kan ook. In ieder geval begon
hij met een grote koffer op het toneel, daarop een hoed,
waar de dichter aan het begin van de avond, dus voor de
optredens, ook al mee binnen was gekomen. Uit de koffer
kwam na een paar seconden stilte een stem die aan de
presentator vroeg of hij het publiek wilde vragen een paar
keer heel hard ‘Jan Klaasen’ te roepen, en ja hoor dikke
lol, de presentator vroeg en het publiek braaf als altijd
riep de gevraagde woorden waarna de dichter uit de kist
kwam met een kranig rood hoofd van de benauwde ruim-
te waarin hij voor een behoorlijk stevig moment dubbel-
gevouwen had gehuisd. Twee gedichten van eigen hand
droeg de stadsdichter voor, gedichten die te weinig indruk
maakten om er hier nog wat over te zeggen, om vervol-
gens nog een gedicht van Gerrit Komrij voor te dragen
(ooit speciaal geschreven voor Jan Wolkers) als ode aan
Jan Wolkers die die dag was overleden.

Kl_bew_pict0010

En toen was ineens de avond om.

Of nee, Roggeband sprong tijdens het begin van de af-
kondiging van de avond nog even het toneel op om zijn
breedste weblog van de wereld nog wat meer in het zon-
netje te zetten en het publiek te vragen er vooral eens
te gaan lezen, waarna de presentator nog een duitje er-
bij kinkelde door een elfletterwoord op te halen dat hij
het mooiste vond op de site, en wel het woord “aarsge-
wei” (11 letters??) waarop F. Starik opstond en kwam
met de mededeling dat hij ooit een woord speciaal had
gemaakt voor Roggebands site, het was het woord “kap-
salonade” een woord dat de nodige uitleg vroeg volgens
Starik en die nodige uitleg volgde dan ook; het woord
kapsalonade duidt een frisse salade aan die overheerlijk
gegarneerd is met vers geknipte stukjes haar.

En zo eindigde de avond van “leven uit een koffer” jolig.

From → recensies

3 reacties
  1. Treffende samenvatting.
    Ro leed die avond aan 40 graden boven nul!
    Mag ik je nog wijzen op mijn ‘Ik hyve dus ik blyf’?
    Doel is het bouwen van een Babelonische Digitalische Poezieberg!

    Tot Ro!

  2. Ro van Doesburg permalink

    De waarnemer miste wel het gedicht over clausterofobie dat vanuit de koffer werd voorgedragen. Daarna deed ik slechts één gedicht van eigen hand. Beiden gedichten zijn op de muren van het Gorcums museum geletterd en ontvangen veel lof. Tot slot het Gedicht dat Komrij maakte ter gelegenheid van de 75e verjaardag van Jan Wolkers. Zo zat het en niet anders. Gij gewetenloze. Tot Ro!

  3. Ah, dank voor de aanvullingen.

    WS

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: